روند تولید: وحید شقاقی (کارشناس اقتصادی و استاد دانشگاه تربیت مدرس) با اشاره به ضرورت اجماع برای دور زدن فشار حداکثری تحریمها در کشور گفت: برای احاطه دولت بر اقتصاد در شرایط تحریمی، در قدم اول دولت و حاکمیت باید بر مدیریت ریال و پول ملی حاکمیت کامل داشته باشد. به عبارتی رصد ریال باید کاملا شفاف صورت بگیرد؛ هر جابجایی پول در اقتصاد کشور باید ریشه و منشا شفاف داشته باشد. در قدم بعدی دولت باید بر مصارف و منابع ارزی در کشور حاکمیت داشته باشد تا اتفاقاتی مانند چای دبش در کشور تکرار نشود.
این کارشناس اقتصادی در ادامه اظهار کرد: در قدم بعدی دولت باید بر مصرف تمام کالاهای استراتژیک در کشور احاطه داشته باشد. برای مثال در نیمه دهه ۸۰ برای مدیریت و نظارت بر مصرف بنزین در کشور، کارت سوخت فراهم شد که یک روش و سیاست مناسب برای احاطه دولت بر مصارف استراتژیک در کشور بود. چراکه در شرایط تحریمی و جنگ اقتصادی باید بر مصرف کالاهای استراتژیک مثل سوخت، برق و دارو مدیریت و حاکمیت مطلق وجود داشته باشد که همه این موارد مانند سامانهای که برای بنزین طراحی شد، نیازمند یک سامانه واقعی و کاربردی است.
باید تمام داراییهای مادی کشور شناسنامه دار شود
شقاقی افزود: در قدم بعدی، باید تمام داراییهای مادی کشور، شناسنامه دار شود. زمین، خانه، خودرو، طلا و ارز همه باید شناسنامه دار باشند تا جلوی پولشویی، فرار سرمایه و دور زدن اقتصاد گرفته شود. برای مثال در کشور ما طلا و ارز شناسنامه ندارد و این در حالی است که در تمام اقتصادهای دنیا طلا و ارز شناسنامه دار و قابل رهگیری است. به عبارتی تا زمانی که تمام داراییهای مادی کشور شناسنامه دار نباشد، نمیتوان اقتصاد را اداره کرد و متعاقب آن نیز نمیتوان بر مدیریت مصارف ارزی و بازار ارز نظارت داشت.
وی در پایان خاطرنشان کرد: امروز شاید شرایط تحریمی، وضعیتی را زمینه سازی کند تا به سمت احاطه دولت بر اقتصاد و کوتاه کردن دست اقتصاد پنهان قدم برداشت. همچنین موضوع مسائل اقتصادی در حال حاضر کمترین ارتباطی با عملکرد وزیر اقتصاد دارد. در حالی که مسائل ارزی طبق قانون اساسی بر عهده بانک مرکزی است و در طرف دیگر بیش از هر نهاد دیگری در کشور نهادهایی مانند وزارت صمت و وزارت کشاورزی بر مسائل ارزی در کشور اثر گذار هستند چراکه تجارت، صادرات و واردات کشور در اختیار این نهادها است و متولی سامانههای تجاری نیز این وزارتخانهها هستند. از سوی دیگر نیز نهادی مانند ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز نیز نقش مهمی در اقتصاد و مسائل ارزی دارد چراکه امروز بیش از ۲۰ میلیارد دلار قاچاق کالا در کشور صورت میگیرد که بر مسائل ارزی اثرگذار است.
